Cập nhật:
Kéo một bơm chìm lên khỏi giếng sâu không phải việc tuỳ hứng. Làm thiếu chuẩn bị thì rủi ro là đứt ống, rơi máy xuống đáy giếng, hoặc cứa hỏng cáp — và cả ba đều biến một buổi kiểm tra thành một sự cố lớn hơn nhiều lần. Danh mục dưới đây làm trước khi mở nắp giếng.
Mục lục
Tính tải trước: con số phải biết
Khối lượng phải nâng không chỉ là khối lượng máy. Nó gồm:
| Thành phần | Ghi chú |
|---|---|
| Khối lượng máy bơm và động cơ | Theo thông số model |
| Khối lượng ống đẩy | Theo loại ống và chiều dài |
| Khối lượng cột nước trong ống | Đáng kể với giếng sâu và ống lớn |
| Khối lượng cáp và dây an toàn | Theo chiều dài |
| Lực ma sát và lực hút ban đầu | Khó tính chính xác, cần dự phòng |
Cộng bốn dòng đầu ra một con số, rồi chọn thiết bị nâng có dư địa so với con số đó. Dòng cuối là lý do phải có dư địa chứ không tính sát.
⚠️ Điều kiện dừng
Nếu không tính được tải hoặc không có thiết bị nâng phù hợp, dừng lại. Kéo bằng sức người với giếng sâu là cách phổ biến nhất dẫn tới tuột tay và rơi máy. Máy rơi xuống đáy giếng thường kéo theo cả việc phải xử lý cứu máy, đắt hơn nhiều so với thuê thiết bị nâng.
Cần tư vấn chọn máy cho đúng việc? Gọi hoặc nhắn Zalo để được hỗ trợ.
Chuẩn bị hiện trường
- Dọn mặt bằng quanh miệng giếng, đủ chỗ đặt ống và máy khi kéo lên.
- Trải bạt hoặc tấm lót để đặt ống và máy, tránh bùn cát bám vào.
- Chuẩn bị giá đỡ hoặc kẹp ống giữ ống khi tháo từng đoạn.
- Chuẩn bị chỗ thoát nước — nước trong ống sẽ chảy ra khi kéo.
- Che miệng giếng khi tạm dừng, không để hở.
- Chuẩn bị dụng cụ đúng cỡ cho khớp nối ống đang dùng.
- Đủ người, phân công rõ ai giữ, ai tháo, ai điều khiển thiết bị nâng.
Mục 5 quan trọng hơn vẻ ngoài của nó: một vật rơi xuống giếng lúc miệng giếng đang hở là sự cố khó xử lý hơn cả việc máy hỏng.
Phần điện: làm trước khi động vào cơ khí
- Cắt điện tại tủ và khoá tủ hoặc cử người trông.
- Treo biển báo đang sửa chữa.
- Kiểm không còn điện bằng bút thử hoặc đồng hồ.
- Đo cách điện trước khi tháo đầu nối, ghi lại trị số — đây là số liệu quý để so với sau khi kéo lên.
- Tháo đầu nối trong hộp nối, đánh dấu từng lõi để lắp lại đúng.
- Kiểm ngưỡng đặt bảo vệ và ghi lại trước khi ai đó chỉnh.
Đo cách điện trước khi tháo là bước hay bị bỏ qua nhưng nó cho biết tình trạng hệ cáp và cuộn dây khi còn nguyên trạng.
Ghi hồ sơ trong lúc kéo
| Ghi gì | Vì sao |
|---|---|
| Chiều sâu thả thực tế, đếm theo số đoạn ống | Để lắp lại đúng chỗ |
| Vị trí các mối nối cáp | Biết độ sâu từng mối |
| Tình trạng cáp từng đoạn khi lên | Chỗ nào trầy, chỗ nào ngấm |
| Tình trạng ống từng đoạn | Ăn mòn, bám cặn, ren hỏng |
| Mức bám cặn, cát, rêu trên thân máy | Cho biết chất lượng nước và độ sâu đặt |
| Có kẹt ở độ sâu nào không | Dấu hiệu giếng cong hoặc bồi lắng |
Bộ ghi chép này thường giải thích luôn nguyên nhân sự cố, trước cả khi mở máy ra.
Khi máy đã lên: kiểm gì trước khi quyết định sửa hay thay
- Quay tay trục: nhẹ hay kẹt, có tiếng lạ không.
- Đo cách điện lại trên bờ, so với trị số đo trước khi tháo.
- Kiểm lưới chắn và đầu hút: có tắc, có cát không.
- Kiểm vỏ ngoài: móp, xước, ăn mòn.
- Kiểm cáp toàn tuyến: chỗ ngấm nước thường thấy rõ khi soi kỹ.
- Mở kiểm cánh và vành chắn nếu các bước trên chưa cho kết luận.
Bước 2 tách được hai hướng lớn: cách điện thấp thì vấn đề ở điện, cách điện tốt mà quay tay nặng thì vấn đề ở cơ khí.
Thả lại xuống giếng
- Lắp lại đúng chiều sâu cũ, trừ khi có lý do rõ để đổi.
- Kiểm lại từng mối nối ống trước khi thả.
- Kiểm dây an toàn, thay nếu có dấu hiệu mòn.
- Buộc lại cáp vào ống theo khoảng cách đều, chừa chùng nhẹ.
- Đo cách điện lần cuối sau khi đã thả, trước khi cấp điện.
- Chạy thử và ghi bộ số mới: dòng, áp, lưu lượng, mực nước động.
Bộ số mới là mốc cho lần sau. Không ghi thì lần sự cố kế tiếp lại phải đoán từ đầu.
Ví dụ có ghi rõ giả định
Giả định: máy được kéo lên vì nghi hỏng, khi lên thấy quay tay nhẹ bình thường, cách điện tốt, nhưng lưới chắn đầu hút bám kín một lớp cặn.
Cách đọc: quay tay nhẹ và cách điện tốt thì máy không có vấn đề rõ về cơ khí hay điện. Lưới bám kín giải thích được hiện tượng nước yếu và có thể cả hiện tượng máy nóng do thiếu nước làm mát. Hướng xử lý là vệ sinh, xem lại chiều sâu đặt máy so với vùng cặn và đặt lịch kiểm định kỳ, chứ không phải thay máy. Tình huống là giả định để minh hoạ, không phải trường hợp của công trình bạn.
Câu hỏi hay gặp
Có cần kéo máy lên định kỳ để kiểm không? Không nên kéo khi không có lý do — mỗi lần kéo là một lần có rủi ro. Thay vào đó nên theo dõi bằng dòng điện, lưu lượng và trị số cách điện đo từ trên mặt đất.
Máy bị kẹt khi kéo thì làm gì? Dừng lại, không kéo mạnh thêm. Kéo cố là cách làm đứt ống hoặc đứt dây an toàn. Cần đánh giá độ sâu bị kẹt và có phương án riêng.
Nước trong ống chảy đi đâu khi kéo? Chảy ra tại miệng giếng theo từng đoạn ống tháo ra, nên cần chuẩn bị chỗ thoát và tránh để nước chảy ngược vào giếng.
Cần hỗ trợ
Gửi: chiều sâu thả máy, loại và cỡ ống đẩy, nhãn máy, trị số cách điện nếu đã đo, lịch sử giếng có từng kẹt máy không, ảnh miệng giếng và mặt bằng xung quanh. Bộ phận kỹ thuật tính tải cần nâng và liệt kê những gì cần chuẩn bị trước khi mở nắp giếng.
Xem dải máy tại bơm chìm giếng khoan và bơm chìm giếng khoan Redpump.
Liên hệ: Bùi Thơ — 0972668343 (gọi hoặc Zalo cùng số). Công ty TNHH Thương mại và Công nghiệp Trung Kiên.
